Przez wieki wolnomularstwo dzieliło się na różne odłamy: najważniejsza schizma nastąpiła, jak Grand Wschód de France wewnątrz roku 1877 przestał nie obyć się od chwili braci wiary do wnętrza Wielkiego Budowniczego Wszechświata. Dlatego wolnomularstwo dzieli się na konserwatywne - anglosaskie również liberalne - francuskie; po pewnym czasie powstało podobnie wolnomularstwo mistyczne, mieszane plus murzyńskie. We Francji jedyną uznawaną wskroś Wielką Zjednoczoną Lożę Anglii (UGLE) obediencją jest Wielka Loża Narodowa Francji (GLNF). Swoiste bezorganizacyjne wolnomularstwo głosił wolnomularz plus utopijny socjalista Henri de Saint-Simon, którego dzieła wywarły stalowy wpływ na twórczość Adama Mickiewicza, zwłaszcza III odsetek Dziadów. W młodości Mickiewicz zetknął się z przetłumaczonym wtedy na lokalny dziełem jezuity Augustina Barruela, zrzeszenie filomatów była zorganizowana na wzór wolnomularski.
W XIX wieku we Francji dodatkowo krajach katolickich wolnomularstwo związane było z ruchami liberalnymi, antyklerykalnymi także republikańskimi. We Francji wolnomularstwo sprzyjało notorycznie sekularyzacji, doprowadzając do wnętrza 1905 roku, przez zwerbalizowanie konkordatu, do oddzielenia instytucji państwowych od chwili kościelnych; dotyczy to przede wszystkim usunięcia wszystkich symboli religijnych z miejsc publicznych również ograniczenia lub wręcz wycofania nauczania religii do wnętrza szkołach (obecnie ten zakaz objął też noszenia chust w środku urzędach państwowych plus szkołach publicznych wskroś kobiety muzułmańskie). Wpływy masonerii spowodowały, że francuscy ministrowie spraw wewnętrznych plus edukacji tradycyjnie są masonami. [6] We Włoszech wspierało zagranie zjednoczeniowy (Risorgimento), co było sprzeczne z interesami papiestwa. Podobnie antyklerykalny również republikański styl miała wolnomularstwo hiszpańska.
W Ameryce Południowej wolnomularze wspierali ruchy niepodległościowe. Wolnomularzem był m.in. Simon Bolivar [7].
W krajach katolickich także prawosławnych uczestnictwo do masonerii była zakazana na wskroś kościoły oraz w wielu przypadkach źle widziana wskroś państwo; loże dawny postrzegane jak potencjalne miejsca antyrządowych spisków także intryg, rozsiewające antypaństwowe doktryny światopoglądowego liberalizmu, antyklerykalizmu plus relatywizmu etycznego. Często stowarzyszenia wolnomularskie skupiały reformatorów oznacza to konspiratorów, którzy wykorzystywali formułę pracy wolnomularskiej do utrzymywania swojej działalności w środku tajemnicy; do wnętrza innych wypadkach loże masońskie miały styl miejsca spotkań towarzyskich. W tych warunkach powstawały spiskowe teorie na rzecz celów organizacji masońskich: według jednej z popularniejszych była to szatańska organizacja, zmierzająca do zniszczenia Kościoła katolickiego dodatkowo przekazania władzy ponad światem wewnątrz ręce Antychrysta. Masonerię wiązano ponadto z Żydami, skoro działała płeć nadobna na kwestia emancypacji ludności żydowskiej. W krajach protestanckich wolnomularstwo była ściśle związana z rządzącymi elitami: należeli do niej członkowie rodzin panujących, dostojnicy kościelni, wysocy urzędnicy, i uczestnictwo do masonerii ułatwiała karierę; w środku tych krajach też uczestnictwo do masonerii stała się zjawiskiem masowym.